ذخاير جنگى قرار داد ، همچنين روزنه‌هايى در آنها به وجود آورد كه به وسيلهء اين روزنه‌ها با مهاجمان مىجنگيدند . در غرب دروازهء بقيع نيز درب ديگرى بوده به نام « باب الصغير » كه در جنوب غربى قلعه قرار داشته است . بعدها در قسمت غربى حصار داخلى ، حصار وسيع ديگرى ساخته شد كه خانه‌هاى خارج حصار اول را احاطه مىكرد و از بقيع در جنوب غربى شروع مىشد و به قلعه‌اى كه سلطان سليمان در سال 939 ه . ساخته بود ، منتهى مىگرديد . اين حصار دوم داراى پنج درب بود كه دو درب در نزديك بقيع قرار داشت كه يكى را باب العوالى و ديگرى را باب الكوفه مىناميدند و در جنوب اين دو درب ، درب ديگرى بنام باب السد يا باب قبا قرار داشت كه از آن به قبا مىرفتند . و در قسمت غرب حصار ، باب العنبريه قرار داشت كه از آن به سوى حرّه و وادى عقيق مىرفتند . اين درب را باب الحميدى نيز مىناميدند ؛ زيرا سلطان عبد الحميد آن را در سال 1305 ه . مجددا تعمير و حصارش را اضافه نمود . اين مطلب را به صورت نوشته‌اى بر روى درب ديدم ( تصوير صفحهء 415 ) . درب عنبريه از حصار خارجى و باب المصرى از حصار داخلى درست مقابل هم قرار داشتند كه از آن ، كاروانها داخل و خارج شهر مىشدند . در انتهاى حصار خارجى ، نزديك قلعهء مدينه ، درب ديگرى باز كردند كه امروزه آن را « باب الكومه » مىخوانند . اين درب درست مقابل كوه سلع واقع شده است . اين حصار به وسيلهء خشت خام و گل و گچ ساخته شده است و ظاهرا در محلى كه به وسيلهء اسحاق بن محمد جعدى حصار ساخته شد ، بنا گرديده است . اين حصار در زمان حملهء وهابيها به مدينه ، طبق آنچه كه ميان مردم اين شهر معروف است ، ساخته شد . هم‌اكنون قسمتهاى زيادى از اين ديوار منهدم گرديده است . ميان حصار داخلى از غرب و خانه‌هايى كه در غرب آن قرار دارد ، فضاى وسيعى حدود 400 متر قرار دارد كه به وسيلهء يكى از پادشاهان آل عثمان خريدارى و وقف گرديده است . طبق وقفنامه ، اين فضا را جايگاهى براى استقرار حجاج و قافله‌ها قرار داد و بدين مناسبت آن را « مناخه » ناميدند . سپس اين فضا در ميان دو حصار قرار گرفت و